Wie is de vijand? En meer gedachtes over Enemy (2013)

Een paar dagen geleden heb ik mijn review gepost van Enemy, een uitstekende mysterie met Jake Gyllenhaal in de hoofdrol(len). Vandaag wil ik wat dieper op de film ingaan, want Enemy is een film die je aan het denken zet. Ik heb de film maar één keer gezien, dus ik hoop dat ik mij bepaalde goed herinner. Indien je de film nog niet gezien hebt, lees niet verder, want er komen spoilers voorbij! SPOILERS SPOILERS SPOILERS

In Enemy ontdekt Adam dat hij een dubbelganger heeft genaamd Anthony. Hoe verder de film vordert, lijkt het er op dat Adam en Anthony dezelfde persoon zijn, al weten zij dit niet. Anthony oppert dat ze broers zijn, maar Adam wil dit niet geloven. Wat opvallend is dat Adam en Anthony een identiek litteken op hun lichaam schijnen te hebben. Wij hebben die van Anthony gezien, maar ik kan me niet herinneren dat we die van Adam daadwerkelijk hebben gezien. Ook opvallend is dat Adam dezelfde foto in het huis van Anthony spot die hij in zijn hand had toen hij Anthony op internet opzocht. Alleen was de foto van Adam doormidden gescheurd terwijl we op Anthony’s ingelijste foto hem zien met zijn vrouw Helen (Sarah Gadon).
enemy003enemy004poster-enemyIk denk dat Anthony echt is en een dissociatieve identiteitsstoornis heeft. Wanneer hij dissocieert, ziet hij zichzelf als Adam. Beide persoonlijkheden weten in eerste instantie niet dat de ander bestaat. Wanneer we kijken naar de poster hier links, zien we dat het Anthony is die op de poster staat. Dit is te zien aan zijn jas. Tegenargument is dat het Adam kan zijn nadat hij zich, zoals tegen het einde van de film te zien is, als Anthony heeft gekleed. Maar goed, ik ga er dus vanuit dat het wel Anthony is. Zijn hoofd is deels weggevaagd en vermengd met een afbeelding van de stad. Ik denk dat dit een aanwijzing is dat er iets mis is in zijn brein: in dit geval een dissociatieve identiteitsstoornis.

Wanneer Adam met zijn moeder (Isabella Rossellini) spreekt, verwijst zij naar zijn acteercarrière. Maar niet Adam is de acteur, maar Anthony. Adam houdt niet van bosbessen, terwijl zijn moeder het tegendeel beweert. In de koelkast van Anthony zien we bosbessen staan en ook tegen zijn vrouw heeft Anthony het over bosbessen. Adams moeder maakt zich zorgen om hem, maar lijkt niet heel verbaasd wanneer Adam zijn verhaal doet over zijn doppelgänger. Is het omdat zij weet dat hij een dissociatieve identiteitsstoornis heeft en dit eerder heeft meegemaakt?

Helen is bijzonder van streek wanneer zij het Adam ontmoet. Is het omdat zij zich realiseert dat de man met wie ze getrouwd is en wiens kind zij draagt haar niet herkent en zij realiseert dat de dissociatieve identiteitsstoornis ernstiger is dan zij had verwacht?

enemy002Ik zat eerst te denken op wie de titel ‘Enemy’ nu eigenlijk slaat. Toen moest ik denken aan de gezegde: you are your own worst enemy. Anthony is Adam en Adam is Anthony. Wanneer Anthony dissocieert denkt hij dat hij Adam is, een geschiedenis docent die een relatie heeft met Mary (Mélanie Laurent). In werkelijkheid is hij getrouwd met Helen. Wat ik alleen nog niet kan plaatsen is de afdruk van de trouwring van Anthony wat Mary op een gegeven moment opvalt. Als Adam Anthony is, zou hij dan niet altijd die afdruk moeten hebben? Of wordt Adam de dominante persoonlijkheid en heeft hij in zijn hoofd de ruzie tussen Anthony en Mary gecreëerd en het ongeluk om zo afscheid van beide te nemen. Adam neemt Anthony’s leven over, wat in werkelijkheid zijn eigen leven is, maar is nu zorgzamer naar zijn zwangere vrouw toe. Al zien we op het eind dat hij meer op Anthony lijkt dat hij misschien zou willen.

Ik wil me er niet aan wagen wat die spinnen eigenlijk betekenen. Maar hoe freaky was het einde?

Wat zijn jouw Enemy theorieën?

3 reacties

  • Denk zelf ook dat het dezelfde persoon is en hij twee aparte persoonlijkheden heeft. Belangrijke detail om dat te ondersteunen is de manier waarop de moeder met hem praat. De twee verhaallijnen zijn door elkaar gemixt, maar zullen in werkelijkheid waarschijnlijk niet op hetzelfde moment hebben plaatsgevonden (het auto ongeluk bijvoorbeeld is al eerder gebeurd). De spinnen hebben van de opening van de film te maken met vrouwen en staan misschien symbool voor een angst die hij voor ze heeft. Dat zou het einde van de film verklaren, namelijk dat hij haar ineens als een bedreiging ziet. Heb de film nog maar één keer gezien, dus heb nog niet gekeken of die theorie een beetje op de film aansluit. Is al weer wat maandjes geleden dat ik deze gezien heb namelijk.

    • Dan denken we dezelfde richting op! 😀 Ik heb eerder die theorie gehoord dat het ongeluk eerder heeft plaatsgevonden, maar ik kom er zelf nog niet uit hoe dat met de timeline zou moeten werken. Misschien wordt het bij een tweede viewing wat duidelijker nu je weet waar je op moet letten.

      Het zou goed kunnen dat de spinnen symbool staan voor zijn angst voor vrouwen. Misschien voelde hij zich op het eind gevangen binnen de relatie met Helen en zag hij haar daarom als spin. Aan het begin in de club was het een vrouw die de spin ging pletten. Misschien hangt dit ook samen met het thema vreemdgaan waarbij de ene vrouw de andere vervangt, maar dat de angst bij hem blijft bestaan.

  • Pingback: Review: Enemy (2013) – BE COOL, SODAPOP

Geef een reactie

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *